Okładziny ścienne z drewna

Dzięki okładzinom z drewna „gołe"
ściany stają się bardziej przytulne. Kto
chce wyłożyć cały pokój, powinien
wybrać rysunek drewna nie rzucający
się w oczy. Chcąc natomiast podkreślić
jedną ze ścian, można użyć drewna
o żywych słojach lub o mocnym kolorze.
Okładzina ścienna może stanowić
pewien kontrast z istniejącym umeblowaniem;
wtedy wprowadza w pokoju
rodzaj „napięcia" optycznego. Natomiast
okładzina z drewna takiego jak
meble ma charakter dyskretny.

Dekowe okładziny ścian mogą być
układane zarówno na podkładzie z listew,
jak i przymocowane bezpośrednio
do tynku. Stosuje się do nich deski profilowane,
takie same jak w przypadku
sufitów Gdy deski są przybijane pionowo (typowy
układ), umocowuje są poziome
listwowanie z niestruganych listew (np.
2 , 5 x 5 cm) rozmieszczonych w odstępach
ok. 50 cm, przyśrubowując listwy
wkrętami do klocków w ścianie. Przy
tej okazji należy uwzględnić nierówności
ściany. Styk okładziny z podłogą
przykrywamy deską, np. 2 , 5 x 1 2 cm.
Deski profilowane powinny zachodzić
na liro przypodłogowej deski na 2-
3 cm. Przy poziomym układzie desek
naturalnie listwowanie musi przebiegać
pionowo.

— Deski profilowane ze zwykłym wypustem
(klinowym) przybija się na
gwoździe kryte (rys. 2 2 7 ) .

— Deski profilowane z szerokim wpustem
umocowuje się najlepiej specjalnymi
hakami. Haki te wciska się we wpust
deski i przybija do podkładu z listew.
Następnie wsuwa się następną deskę
piórem we wpust.

— Deski łączone jedynie „na dotyk"
(bez wpustów i piór) przykręca się do
podkładu najczęściej za pomocą wkrętów
o widocznych łbach soczewkowych.
Można jednak użyć też gwoździ
o ozdobnych główkach (np. wzorowanych
na gwoździach ręcznie kutych).
W przypadku wilgotnych ścian usytuowanie
okładziny powinno umożliwiać
przewietrzanie przestrzeni za okładziną.
Do tego celu służą otwory lub szczeliny,
które można wywiercić lub wydłutować
w listwach podkładu. W tym wypadku
ponadto deska przypodłogowa powinna
być 4 - 5 mm cieńsza niż listwy
podkładu. Okładzina ściany powinna
kończyć się 1 -2 cm poniżej zatoki
sufitowej (fasety).
Okładziny ścienne fornirowane
montuje się z płyt o wysokości pomieszczenia
(rys 2 2 8 ) . Listwy należy
dostosować do wymiarów płyt: odstęp
pionowych listew równa się szerokości płyt.

Płyty fornirowane przykleja się do listew
klejem kazeinowym. Do chwili wyschnięcia
kleju płyty należy przycisnąć
rozporami z lat lub desek zamocowanymi
od ściany do ściany.
Płyty fornirowane mogą być także wykonane
jako zdejmowalne. W tym celu
potrzebne są tylko odpowiednie listwy
z wrębami (rys. 2 2 8 ) .
Drewniane okładziny ścienne w ł a zience
są szczególnie modne. Drewnem
można wyłożyć zarówno ściany,
jak i sufit jeżeli przestrzega się pewnych
podstawowych reguł. W grę wchodzą
tylko gatunki drewna, które mają wystarczającą
odporność na wpływ wilgotności,
np. dąb, świerk, modrzew.
Ich zabezpieczenie powierzchniowe powinno
polegać nie na lakierowaniu,
lecz na powleczeniu środkiem impregnacyjnym,
co nie powoduje zamknięcia
porów w drewnie, tak że dostająca
się wilgoć może zaraz wyparować.
Zatem listwowanie (podkład) oraz spodnią
stronę okładziny przed wbudowaniem
powlekamy impregnatem.
Niezbędne jest dobre przewietrzanie
przestrzeni pod okładziną. W tym celu
w listwach wywiercamy świdrem otwory
lub wycinamy dłutem. Na samą
okładzinę nadają się zarówno, wymienione
gatunki drewna, jak i płyty fornirowane
sklejone klejem wodoodpornym.
W miejscach narażonych na odpryski
wody ściany muszą być obłożone pionowo,
aby woda łatwiej spływała. Natomiast
pozostałe ściany mogą być
pokryte deskami przymocowanymi poziomo.
Dolne krawędzie desek powinny
być oddalone od podłogi co najmniej
1 0 - 1 2 cm. Ponadto trzeba je z ukosować
pod kątem 6 0 ' do ściany, aby
krople wody szybko spadały, nie wsiąkając
w czoła desek.

Materiał mocujący może być tylko nierdzewny
(haki ze stali nierdzewnej,
wkręty mosiężne, wkręty chromowane
itp.). Do połączeń klejowych dopuszcza
się tylko kleje wodoodporne.

Okładziny ścienne z płyt pilśniowych
dekoracyjnych. Asortyment
krajowych płyt pilśniowych dekoracyjnych
jest dość szeroki. Produkuje się
mianowicie:

a) płyty pilśniowe twarde lakierowane
gładkie o różnych kolorach lakierów,
grubości 3 , 2 - 4 , 0 - 5 , 0 mm;

b) płyty pilśniowe twarde laminowane
jednostronnie, tj. pokryte jednostronnie
twardym papierem nasyconym tworzywem
sztucznym, o grubości jak wyżej;

c) płyty pilśniowe bardzo twarde lakierowane
gładkie, które mogą być stosowane
w warunkach dużej wilgotności
powietrza, o grubości jak wyżej;

d) płyty pilśniowe twarde lakierowane
drewnopochodne, które imitują wyglądem
drewno szlachetnych gatunków
drzew; produkowane są o grubości
4 mm;

e) płyty pilśniowe twarde lakierowane
kafelkowe, imitujące okładziny ceramiczne,
grubości 3 , 2 - 4 , 0 - 5 , 0 mm,
nadające się na okładziny ścienne
w kuchniach, łazienkach itp.

Dzięki znacznej szerokości handlowej
płyt pilśniowych twardych ( 1 2 0 cm)
można nimi okładać duże powierzchnie
przy małej liczbie spoin. Przeciwwskazane
są pomieszczenia o znacznej wilgotności
powietrza.

Do przyklejania płyt stosuje się kleje
poliprenowe, np. Butapren B. Połączenia
między płytami i krawędzie graniczne
wykańcza się listwami z PCW lub
aluminium. Listwy z PCW przymocowuje
się wymienionym klejem, listwy
z pozostałych materiałów — wkrętami.
Niezależnie od tego, że są umocowane
między listwami, płyty powinny być
jeszcze przyklejone do ściany za pośrednictwem
pionowych, cienkich pasków
z poliuretanu (takich jak do uszczel -
niania okien), rozmieszczonych co 2 0 -
25 cm. Wpierw oczywiście przykleja
się paski do ściany, a do pasków —
płytę okładzinową.
Przed ułożeniem płyt na ścianie ich
spodnią stronę należy zwilżyć gąbką
1 ciepłą wodą. Następnie rozkłada się na
2 dni płyty poziomo, licowymi stronami
do siebie. Celem tej metody jest uniknięcie
paczenia się płyt po ich umocowaniu.
Płyty układa się na wentylowanym
podkładzie z listew. Inna możliwość to
montaż w profilowanych listwach przytrzymujących,
w które płyty wystarczy
jedynie wsuwać.

Najbardziej wskazane jest naklejenie
płyt na całej ich powierzchni. Podłoże
musi być możliwie gładkie i suche
Szorstkie, tynkowane powierzchnie należy
po szpachlować, przeszlifować pa
pierem ściernym i zagruntować rozcieńczonym
klejem emulsyjnym1).
Tapety, stare warstwy farb klejowych,
wapiennych i emulsyjnych trzeba usunąć.
Także i w tym wypadku zaleca się gruntowanie
rozcieńczonym klejem. Stare
powłoki z emalii wystarczy umyć wodą
z sodą i przetrzeć dla uzyskania szorstkości
papierem ściernym lub szczotką
drucianą. Przycięte płyty (nie zapominać
o wycięciach na przewody, gniazdka
elektryczne itd.) oraz ściany najpierw powleka
się rozcieńczonym klejem emulsyjnym.
Po krótkim przeschnięciu przykłada
się płytę dolną krawędzią tuż nad
listwą przypodłogową lub wzdłuż wytyczonej
linii na ścianie, a następnie
przyciska ją do ściany od dołu ku górze
przez „wiercenie", aby zapobiec powstawaniu
pęcherzyków powietrza.
Okładziny z płyt drewnopochodnych
oklejanych laminatem lub z
samych laminatów. Wykonanie okładzin
z płyt drewnopochodnych oklejanych
laminatem jest dosyć pracochłonne.
Najpierw płyty drewnopochodne
trzeba okleić laminatem obustronnie,
aby się nie paczyły2). Następnie przyśrubowuje
się je do rusztu z listew

Najprostszy sposób mocowania: listwy
przymocować do ściany w takim odstępie,
aby między płytami były luzy
6 mm. Następnie przykładamy do nich
płyty, wkładamy w luzy listwy profilowane
przytrzymujące z twardego drew
na, które następnie przyśrubowujemy
do listew w miejscu luzów. W tym przypadku
krawędzi płyt nie trzeba przyklejać
W podobny sposób można urno
cować płyty wiórowe pełne oklejane
dwustronnie płytą pilśniową twardą
laminowaną. Powierzchnie płyt mogą
być jednobarwne lub wzorzyste. Zaletą
tych płyt jest znaczna wytrzymałość
mechaniczna i odporność na uszkodzenia
(np. żarzący sią papieros pozostawiony
przez 60 sek. nie pozostawia
śladu). Produkowane są grubości
16 i 19 mm. Pozostałe metody należy
pozostawić zawodowym rzemieślnikom.
Laminaty') o większych grubościach
( 2 - 3 mm) mogą być użyte jako okładzina
samonośna. Osadza się ją w specjalnych
listwach profilowanych z tworzywa
sztucznego. Po umocowaniu listew
wkrętami na klockach lub na listwach
drewnianych laminaty po prostu
tylko się w nie wsuwa. Listwy z tworzywa
są do nabycia różne: do naroży
wewnętrznych i zewnętrznych, do normalnych
połączeń (profile T) i zakończeniowe.
Laminaty stosuje się przede wszystkim
na ścianach pomieszczeń wilgotnych,
jak kuchnia, łazienki, kabiny natrysków,
ustępów itd.